2 marca 2026 r. opublikowano nowe rozporządzenie (UE) 2026/405 dotyczące detergentów i środków powierzchniowo czynnych, które zastąpi dotychczas obowiązujące rozporządzenie (WE) 648/2004. Akt ten wejdzie w życie 22 marca 2026 r., natomiast jego stosowanie rozpocznie się 23 września 2029 r. W praktyce oznacza to stworzenie nowego, kompleksowego systemu regulacyjnego dla całej kategorii detergentów w UE. Przewidziano również okresy przejściowe, pozwalające na dalsze wprowadzanie i sprzedaż produktów zgodnych ze starymi przepisami w określonych ramach czasowych.
Rozporządzenie (UE) 2026/405 w sprawie detergentów i środków powierzchniowo czynnych, uchylające rozporządzenie (WE) nr 648/2004 zostało opublikowane w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej 2 marca 2026 r. Rozporządzenie wejdzie w życie 22 marca 2026 r. i będzie stosowane od 23 września 2029 r.
Rozporządzenie oznacza kilka istotnych zmian dla podmiotów handlujących takimi produktami w UE. Wprowadza między innymi:
- przepisy dotyczące cyfrowych paszportów produktów i etykietowania cyfrowego,
- surowsze wymogi dotyczące biodegradowalności,
- nowe zasady dotyczące sprzedaży opakowań uzupełniających,
- rozszerzenie definicji detergentów o nowe produkty, takie jak te zawierające mikroorganizmy,
- zakaz testowania na zwierzętach,
- cyfrowe etykietowanie oraz cyfrowy paszport produktu (DPP) oraz usuwa wcześniejsze pokrywanie się przepisów dotyczących etykietowania CLP,
- producenci spoza UE mogą wprowadzać detergenty i środki powierzchniowo czynne na rynek UE, pod warunkiem wyznaczenia upoważnionego przedstawiciela mającego siedzibę w UE.
Terminy stosowania
Detergenty i środki powierzchniowo czynne wprowadzone do obrotu przed 23 września 2029 r., które są zgodne ze starym rozporządzeniem w sprawie detergentów (WE) nr 648/2004, mogą być nadal dostępne na rynku UE bez ograniczeń czasowych.
Detergenty i środki powierzchniowo czynne wprowadzone do obrotu między 23 września 2029 r. a 22 września 2030 r., które są zgodne ze starym rozporządzeniem w sprawie detergentów (WE) nr 648/2004, mogą być nadal dostępne do 23 września 2030 r.
Wymagania dotyczące etykietowania
Wszystkie detergenty i środki powierzchniowo czynne, niezależnie od tego, czy są sprzedawane w opakowaniach jednostkowych, czy dostarczane w formie refilli, muszą być opatrzone odpowiednią etykietą. W przypadku gdy produkty te są dostarczane bezpośrednio do użytkowników końcowych za pośrednictwem stacji uzupełniania, odpowiedzialny podmiot gospodarczy jest zobowiązany do dostarczenia zarówno etykiety fizycznej, jak i nośnika danych.
Podstawowe wymagania dotyczące etykietowania ustanowione w rozporządzeniu z 2004 r. nadal obowiązują. Zgodnie z art. 17 ust. 3 etykiety detergentów i środków powierzchniowo czynnych muszą zawierać obowiązkowe informacje wymienione w części A załącznika V do nowego rozporządzenia. Obejmuje to podstawowe dane dotyczące produktu i identyfikowalności. Oznacza to, że oprócz nazwy produktu lub nazwy handlowej, etykiety muszą zawierać numer partii (lub inny identyfikator umożliwiający śledzenie w łańcuchu dostaw) oraz UFI (Unique Formula Identifier). Etykieta musi również producenta (oraz w stosownych przypadkach, importera) poprzez podanie jego nazwy lub zarejestrowanej nazwy handlowej lub znaku towarowego, jednolitego adresu pocztowego w UE, adresu e-mail i numeru telefonu. Należy również zamieścić instrukcję użycia i wszelkie szczególne środki ostrożności.
W przypadku produktów przeznaczonych wyłącznie do użytku profesjonalnego w warunkach przemysłowych lub instytucjonalnych, ograniczenie to musi być wyraźnie wskazane na etykiecie. Etykiety środków powierzchniowo czynnych muszą dodatkowo potwierdzać, że substancja nadaje się do stosowania w detergentach. Niektóre składniki muszą być wymienione na etykiecie zgodnie z zasadami określonymi w części A, pkt 1 lit. h) załącznika V, wraz ze składnikami kompozycji zapachowej, mogącymi wywoływać alergeny, wymienionymi w części D załącznika V.
Ponadto etykiety detergentów do prania dla konsumentów, detergentów do zmywarek dla konsumentów oraz detergentów do czyszczenia powierzchni dla konsumentów muszą zawierać instrukcje dotyczące dawkowania, zgodnie z wymogami części B załącznika V.
Zgodnie z art. 18 nowego rozporządzenia, informacje mogą być umieszczone na etykiecie fizycznej lub na etykiecie cyfrowej, pod warunkiem że etykieta fizyczna nadal jest dołączona. Wyjątek dotyczy informacji zawartych w części C załącznika V, które mogą być dostarczone wyłącznie w formie cyfrowej. Niektóre dane, takie jak elementy umożliwiające identyfikowalność, np. numer partii, nazwa producenta i, w stosownych przypadkach, importera, zarejestrowana nazwa handlowa lub znak towarowy, adres e-mail, numer telefonu, adres pocztowy wskazujący pojedynczy punkt w Unii oraz nazwa i nazwa handlowa produktu, muszą być podane wyłącznie na etykiecie fizycznej.
W przypadku detergentów i środków powierzchniowo czynnych sprzedawanych na odległość, oferta online musi jasno i widocznie przedstawiać informacje wymagane na etykiecie na mocy art. 17, wraz z cyfrową wersją nośnika danych lub unikalnym identyfikatorem produktu.
Produkty na bazie mikroorganizmów
Jedną z najważniejszych kwestii zmienionego rozporządzenia UE w sprawie detergentów jest wprowadzenie specjalnych ram oceny ryzyka dla mikroorganizmów stosowanych w formułach detergentów. Ramy te zostaną ustanowione w drodze aktu delegowanego, który określi metodologię oceny bezpieczeństwa składników mikrobiologicznych.
Akt delegowany na mocy art. 26 nie został jeszcze opublikowany. W związku z tym szczegółowe przepisy dotyczące mikroorganizmów nie obowiązują. Do czasu sfinalizowania i wdrożenia metodologii oceny ryzyka mikrobiologicznego, produkty czyszczące na bazie mikroorganizmów, które zostały już wprowadzone do obrotu, nie podlegają nowym przepisom wprowadzonym na mocy zmienionego rozporządzenia.
Żródło: https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/PDF/?uri=OJ:L_202600405
Strona Ekotox: https://ekotox.pl/detergenty-i-srodki-powierzchniowo-czynne/