Detergenty, #Surfaktanty
2 marca 2026 r. opublikowano nowe rozporządzenie (UE) 2026/405 dotyczące detergentów i środków powierzchniowo czynnych, które zastąpi dotychczas obowiązujące rozporządzenie (WE) 648/2004. Akt ten wejdzie w życie 22 marca 2026 r., natomiast jego stosowanie rozpocznie się 23 września 2029 r. W praktyce oznacza to stworzenie nowego, kompleksowego systemu regulacyjnego dla całej kategorii detergentów w UE. Przewidziano również okresy przejściowe, pozwalające na dalsze wprowadzanie i sprzedaż produktów zgodnych ze starymi przepisami w określonych ramach czasowych.
Rozporządzenie (UE) 2026/405 w sprawie detergentów i środków powierzchniowo czynnych, uchylające rozporządzenie (WE) nr 648/2004 zostało opublikowane w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej 2 marca 2026 r. Rozporządzenie wejdzie w życie 22 marca 2026 r. i będzie stosowane od 23 września 2029 r.
Rozporządzenie oznacza kilka istotnych zmian dla podmiotów handlujących takimi produktami w UE. Wprowadza między innymi:
przepisy dotyczące cyfrowych paszportów produktów i etykietowania cyfrowego,
surowsze wymogi dotyczące biodegradowalności,
nowe zasady dotyczące sprzedaży opakowań uzupełniających,
rozszerzenie definicji detergentów o nowe produkty, takie jak te zawierające mikroorganizmy,
zakaz testowania na zwierzętach,
cyfrowe etykietowanie oraz cyfrowy paszport produktu (DPP) oraz usuwa wcześniejsze pokrywanie się przepisów dotyczących etykietowania CLP,
producenci spoza UE mogą wprowadzać detergenty i środki powierzchniowo czynne na rynek UE, pod warunkiem wyznaczenia upoważnionego przedstawiciela mającego siedzibę w UE.
Terminy stosowania
Detergenty i środki powierzchniowo czynne wprowadzone do obrotu przed 23 września 2029 r., które są zgodne ze starym rozporządzeniem w sprawie detergentów (WE) nr 648/2004, mogą być nadal dostępne na rynku UE bez ograniczeń czasowych.
Detergenty i środki powierzchniowo czynne wprowadzone do obrotu między 23 września 2029 r. a 22 września 2030 r., które są zgodne ze starym rozporządzeniem w sprawie detergentów (WE) nr 648/2004, mogą być nadal dostępne do 23 września 2030 r.
Wymagania dotyczące etykietowania
Wszystkie detergenty i środki powierzchniowo czynne, niezależnie od tego, czy są sprzedawane w opakowaniach jednostkowych, czy dostarczane w formie refilli, muszą być opatrzone odpowiednią etykietą. W przypadku gdy produkty te są dostarczane bezpośrednio do użytkowników końcowych za pośrednictwem stacji uzupełniania, odpowiedzialny podmiot gospodarczy jest zobowiązany do dostarczenia zarówno etykiety fizycznej, jak i nośnika danych.
Podstawowe wymagania dotyczące etykietowania ustanowione w rozporządzeniu z 2004 r. nadal obowiązują. Zgodnie z art. 17 ust. 3 etykiety detergentów i środków powierzchniowo czynnych muszą zawierać obowiązkowe informacje wymienione w części A załącznika V do nowego rozporządzenia. Obejmuje to podstawowe dane dotyczące produktu i identyfikowalności. Oznacza to, że oprócz nazwy produktu lub nazwy handlowej, etykiety muszą zawierać numer partii (lub inny identyfikator umożliwiający śledzenie w łańcuchu dostaw) oraz UFI (Unique Formula Identifier). Etykieta musi również producenta (oraz w stosownych przypadkach, importera) poprzez podanie jego nazwy lub zarejestrowanej nazwy handlowej lub znaku towarowego, jednolitego adresu pocztowego w UE, adresu e-mail i numeru telefonu. Należy również zamieścić instrukcję użycia i wszelkie szczególne środki ostrożności.
W przypadku produktów przeznaczonych wyłącznie do użytku profesjonalnego w warunkach przemysłowych lub instytucjonalnych, ograniczenie to musi być wyraźnie wskazane na etykiecie. Etykiety środków powierzchniowo czynnych muszą dodatkowo potwierdzać, że substancja nadaje się do stosowania w detergentach. Niektóre składniki muszą być wymienione na etykiecie zgodnie z zasadami określonymi w części A, pkt 1 lit. h) załącznika V, wraz ze składnikami kompozycji zapachowej, mogącymi wywoływać alergeny, wymienionymi w części D załącznika V.
Ponadto etykiety detergentów do prania dla konsumentów, detergentów do zmywarek dla konsumentów oraz detergentów do czyszczenia powierzchni dla konsumentów muszą zawierać instrukcje dotyczące dawkowania, zgodnie z wymogami części B załącznika V.
Zgodnie z art. 18 nowego rozporządzenia, informacje mogą być umieszczone na etykiecie fizycznej lub na etykiecie cyfrowej, pod warunkiem że etykieta fizyczna nadal jest dołączona. Wyjątek dotyczy informacji zawartych w części C załącznika V, które mogą być dostarczone wyłącznie w formie cyfrowej. Niektóre dane, takie jak elementy umożliwiające identyfikowalność, np. numer partii, nazwa producenta i, w stosownych przypadkach, importera, zarejestrowana nazwa handlowa lub znak towarowy, adres e-mail, numer telefonu, adres pocztowy wskazujący pojedynczy punkt w Unii oraz nazwa i nazwa handlowa produktu, muszą być podane wyłącznie na etykiecie fizycznej.
W przypadku detergentów i środków powierzchniowo czynnych sprzedawanych na odległość, oferta online musi jasno i widocznie przedstawiać informacje wymagane na etykiecie na mocy art. 17, wraz z cyfrową wersją nośnika danych lub unikalnym identyfikatorem produktu.
Produkty na bazie mikroorganizmów
Jedną z najważniejszych kwestii zmienionego rozporządzenia UE w sprawie detergentów jest wprowadzenie specjalnych ram oceny ryzyka dla mikroorganizmów stosowanych w formułach detergentów. Ramy te zostaną ustanowione w drodze aktu delegowanego, który określi metodologię oceny bezpieczeństwa składników mikrobiologicznych.
Akt delegowany na mocy art. 26 nie został jeszcze opublikowany. W związku z tym szczegółowe przepisy dotyczące mikroorganizmów nie obowiązują. Do czasu sfinalizowania i wdrożenia metodologii oceny ryzyka mikrobiologicznego, produkty czyszczące na bazie mikroorganizmów, które zostały już wprowadzone do obrotu, nie podlegają nowym przepisom wprowadzonym na mocy zmienionego rozporządzenia.
Żródło: https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/PDF/?uri=OJ:L_202600405
Strona Ekotox: https://ekotox.pl/detergenty-i-srodki-powierzchniowo-czynne/